Gemeente Leiderdorp

W4 projecten

Gepubliceerd op: 07 november 2012

't Heerlijk Recht

Een nieuwe woonwijk op een verwaarloosd stuk land: met deze opgave ging de gemeente Leiderdorp 8 jaar geleden aan de slag. Het verwaarloosde grondgebied - gelegen langs de A4 en ‘ingeklemd' tussen Jachthaven De Does, rivier De Does en de Oranjewijk - is inmiddels voor een groot deel veranderd in een ruim opgezette woonwijk met grote kavels in een waterrijke en groene omgeving. Het staat bekend onder de naam 't Heerlijk Recht. op een verwaarloosd stuk land: met deze opgave ging de gemeente Leiderdorp 8 jaar geleden aan de slag. Het verwaarloosde grondgebied - gelegen langs de A4 en ‘ingeklemd' tussen Jachthaven De Does, rivier De Does en de Oranjewijk - is inmiddels voor een groot deel veranderd in een ruim opgezette woonwijk met grote kavels in een waterrijke en groene omgeving. Het staat bekend onder de naam 't Heerlijk Recht.

Om de nieuwe woonwijk te kunnen bouwen, verplaatste Leiderdorp de ijsbaan, het volkstuinencomplex, de scouting, de kanovereniging, de postduivenverenigingen en de Kalkmolen. Ze hebben nagenoeg allemaal een passende nieuwe plek. De Jachthaven paste men opnieuw in en bepaalt vandaag de dag mede de sfeer van de woonwijk. Een bijzondere opgave was de sanering van de oude vuilstort, de Kleine Zandput geheten.

Planontwikkeling

Wat ging eraan vooraf....
De basisplanvorming voor deze woonwijk was het Masterplan W4 (2001). Hiermee werd aangetoond dat er ruimte was voor een nieuwe woonwijk die fungeert als overgangsgebied van de Oranjewijk naar het Groene Hart. Het Stedenbouwkundig Plan W4 (2002) gaf aan dat alleen een integrale benadering van het gebied de beoogde hoogwaardige woon- en leefkwaliteit kon opleveren. Leiderdorp ontwikkelde daarom Kalkhaven, het Landje van Spek en de Kleine Zandput als één geheel tot de woonwijk 't Heerlijk Recht. Sanering van de Kleine Zandput en de verbeterde inpassing van de Jachthaven waren tevens noodzakelijk om de wijk het beoogde ‘recreatieve karakter' te geven.

In mei 2004 presenteerde Leiderdorp het Definitief Stedenbouwkundige Ontwerp Mauritskwartier (DSO) en schetste het beoogde kwaliteitsniveau van de nieuwe woonwijk: ruime polderachtige woonkavels in een waterrijke en groene omgeving, met een markante stedelijke grens in de vorm van bescheiden hoogbouw en flaneerroutes aan de randen van de haven.
De Kleine Zandput was de beoogde locatie voor de tennisbaan, maar de grond bleek hiervoor niet geschikt. De kleine zandput is momenteel tijdelijk ingericht als grasland in afwachting van verdere besluitvorming over de inrichting.

Het DSO Mauritskwartier was de basis voor de Ontwikkelingsvisie 't Heerlijk Recht' dat Bohemen b.v. na de zomer van 2004 presenteerde.

Ontwikkelingsplan 't Heerlijk Recht
Het ontwikkelingsplan voor 't Heerlijk Recht (voorheen Mauritskwartier) bestond uit ongeveer 115 luxe woningen en twee woontorens met 45 appartementen langs de haven. De ligging aan het water, het zicht op het Groene Hart en de ruime kavels binnen een polderachtige verkavelingsopzet, moesten deze woningbouwlocatie uniek en gewild maken. In 2006 startten de eerste bouwactiviteiten en begin 2007 leverde Bohemen b.v. de eerste woningen op.

__________________________________________________________________________________

Vierzicht

Unieke geluidswerende zichtlocatie langs de A4
Vierzicht is met zijn 850 meter lange geluidswerende bebouwing langs de A4, ter hoogte van het bedrijventerrein Elisabethhof - een bijzonder project te noemen. De bouw van het kantorencomplex heeft de woongebieden nabij de snelweg behoed voor een verdere geluidsbelasting. Bovendien was het gewenst om de bestaande bedrijvigheid in het gebied te versterken en werden zo kansen gecreëerd voor nieuwe ondernemingen.
Vierzicht ligt aan de westelijke kant van de A4 in Leiderdorp. Het begint bij de Simon Smitweg en loopt door tot aan de Dwarswatering.

Wat er aan vooraf ging
In het Masterplan W4 was vastgelegd dat Rijkswaterstaat en de gemeente Leiderdorp nauw met elkaar zouden samenwerken om de ontwikkeling van de geluidswerende bebouwing mogelijk te maken. Vierzicht had ook tot doel de bestaande structuur van het Elisabethhof te verbeteren. Van groot belang daarbij was het verbeteren van de ontsluiting van het bestaande bedrijventerrein. De aanleg van de Willem-Alexanderlaan (voorheen de Parallelweg) met een nieuwe aansluiting op de Persant Snoepweg ter hoogte van het IBIS-hotel, was dan ook noodzakelijk voor de ‘transformatie' van de Simon Smitweg - Elisabethhof tot een 70 meter brede lommerrijke boulevard. De groen- en waterstructuur direct langs de A4 moest worden opgeofferd voor de nieuwbouw. In het Groencompensatieplan is beschreven waar het groen in het W4-gebied terug moet komen.

In het Definitief Stedenbouwkundige Ontwerp (DSO) Vierzicht benoemde Leiderdorp de ruimtelijke- en programmatische invulling en de kwaliteit van openbare ruimte en architectuur. Vooral het uitzicht van automobilisten op de wand vanaf de A4 was daarbij van belang. De materiaalkeuze en de hoogte van de wand speelden ook een rol. Het geheel moest rust uitstralen, zo dicht op de snelweg.

De opbouw van het gebouw is zodanig dat hogere bouwmassa's ook mogelijk zijn. Op de koppen van de architectonische wand, bij de begraafplaats en de Dwarswatering, is hoogbouw mogelijk tot zo'n 35 en 45 meter.

In de komende jaren moet in totaal voor ongeveer 18.000 m² aan nieuwe voorzieningen (excl. parkeren) in Vierzicht worden gerealiseerd. Een deel van deze werkzaamheden is reeds uitgevoerd.

In het DSO sprak Leiderdorp zich uit over de verdere ontwikkeling van het bestaande bedrijventerrein Elisabethhof. Zo hield men rekening met de nieuwbouw van de Politie Hollands Midden en de Levensstroom gemeente. Ook verbeterde de gemeente de ontsluiting van Vierzicht en het bestaande bedrijventerrein door de Willem-Alexanderlaan (voorheen de Parallelweg) door te trekken langs het IBIS-hotel richting de Persant Snoepweg.

Ontwikkelingsplan A view 4 You:
Na de zomer van 2004 presenteerde projectontwikkelaar Bohemen zijn ontwikkelingsvisie op Vierzicht: A view 4 you. Het was een visie die voortborduurde op de denkbeelden van het DSO en verder ging qua uitwerking. De blikvanger was natuurlijk de 850 meter lange gevel langs de snelweg: een ensemble van gevelelementen van baksteen (20-30 meter lang en 10 meter hoog) afgewisseld met glazenvides en atria die vanaf de A4 een doorkijk geven naar de functies aan de dorpskant van Vierzicht.

De boulevardzijde (dorpskant) kreeg een divers architectonisch beeld waarbij bedrijven de ruimte kregen voor een individuele uitstraling en presentatie.
De invulling van A view4 You is opgedeeld in kavels die parallel of achtereenvolgens gerealiseerd worden:

Dit is de kavel, parallel aan de A4, schuin tegenover de brandweerkazerne waarop twee bedrijfspanden worden gebouwd in de komende jaren.

Dit is de kavel, parallel aan de A4, schuin tegenover de brandweerkazerne waarop twee bedrijfspanden worden gebouwd in de komende jaren.

Kavel 1: kantoor/bedrijfsontwikkeling
Dit is de kavel, parallel aan de A4, schuin tegenover de brandweerkazerne, waarop twee bedrijfspanden worden gebouwd in de komende jaren.

Kavel 2: zorgboulevard
Op kavel 2, ter hoogte van het Rijnland Ziekenhuid, is een zogenoemde Zorgboulevard gerealiseerd. Bohemen B.V. en het Rijnland Ziekenhuis hebben hier samen aan gewerkt. De Zorgboulevard biedt ruimte voor publiek en actiegerichte zorg- en welzijnsinstellingen die een aanvulling en versterking geven op het Rijnland Ziekenhuis. Door de centrale ligging binnen de Leidse regio leente de Zorgboulevard zich bij uitstek voor regionale instellingen. Onderdeel is tevens een parkeergarage ten behoeve van werknemers/bezoekers van het Rijnland Ziekenhuis. Door de omvang en de centrale ligging binnen het plangebied kan de parkeergarage in de avonduren en op zaterdag/zondag ook een functie vervullen voor omringende bedrijvigheid. In de plint van de parkeergarage, aan de boulevardzijde, is ruimte vrijgemaakt voor publieksgerichte zorg- en welzijnsfuncties. Kavel 2 is aan het eind van 2009 helemaal ingevuld.

Kavel 3/4; Meubelboulevard
Op de kavels ter hoogte van het Meubelplein Leiderdorp is meubelboulevard Wooon gerealiseerd. In totaal is circa 15.000 m² winkelruimte in de Woonbranche gerealiseerd.

Kavel 5: kantoren/bedrijven
Kavel 5 is het gebied bij hotel IBIS. Ook hier is een kantoorpand gepland dat in de komende jaren moet verrijzen.

__________________________________________________________________________________

Willem-Alexanderlaan

doorgaand verkeer om het Oude Dorp heen leiden
Het ontlasten van bestaande woon- en werkgebieden tussen Rijksweg A4 en de Persant Snoepweg en de bereikbaarheid verbeteren van de bedrijven- en kantorenlocatie Elisabethhof en Vierzicht. Dat waren jaren geleden de uitgangspunten voor de aanleg van de westelijke ontsluitingsweg parallel aan de A4. Tot juni 2008 droeg de ontsluitingsweg de naam Parallelweg, daarna is de weg omgedoopt tot Willem-Alexanderlaan.

Achtergrond: de westelijke ontsluitingsweg parallel aan de A4
Bij de aanleg van de ontsluitingsweg moesten de planmakers rekening houden met verschillende ontwikkelingen in het gebied. Zo waren er de W4-locaties zoals Vierzicht en Bospolder, maar ook had men te maken met nieuwbouwplannen van de politie Hollands-Midden, de Levensstroom Gemeente en met uitbreiding van de begraafplaats.

Alle geplande ontwikkelingen werden verwerkt in een verkeersmodel, toegespitst op de regionale verkeerssituatie. Daarna zijn ze beschouwd binnen het Integraal Verkeers- en VervoersPlan (IVVP) Leiderdorp.

De Willem-Alexanderlaan heeft een totale lengte van ongeveer twee kilometer en verbindt de Ericalaan met de Simon Smitweg en loopt vervolgens langs het Rijnland ziekenhuis om ter hoogte van het IBIS-hotel op de Persant Snoepweg aan te sluiten. Met deze nieuwe verkeersstructuur is optimaal gebruik gemaakt van de reeds bestaande verkeersstructuur.

__________________________________________________________________________________

Munnikkenpolder - Weteringpark
Een nieuw recreatiepark
De Munnikkenpolder vormt - naast Bospoort, Vierzicht, Plantage en 't Heerlijk Recht (voorheen Mauritskwartier) - het vijfde grote ontwikkelingsgebied binnen W4 Leiderdorp. Een ontwikkeling die niet bedoeld is om de aanleg van de verdiepte ligging van de A4 te financieren, maar om een onbenut gebied tussen stad en Groene Hart om te zetten in een aantrekkelijk ‘polderpark'. Mede hierdoor krijgt de "W" van water in W4 daadwerkelijk inhoud.

Plannen
De discussie over de ontwikkeling van de Munnikkenpolder is intensief geweest. Mag er woningbouw, bedrijvigheid, verkeer of geen verkeer komen? Blijft het groen? Ingewikkelde vragen waarbij het Ministerie van VROM uitkomst bood door de Munnikkenpolder aan te wijzen als overgangsgebied tussen de Leidse regio en het Groene Hart.

De Munnikkenpolder leent zich bij uitstek voor vormen van extensieve recreatie. Het Stedenbouwkundig Plan W4 beschrijft de gewenste toekomstrichting: ,,het creëren van een open polderlandschap waarbinnen ruimte bestaat voor een verdere uitbreiding van het wateroppervlak en verdere vernatting." Een belangrijk onderdeel hiervan is de zandwinning die de afgelopen jaren plaats heeft gevonden. De afgegraven grond wacht nog op een bestemming. Het deel dat ontgrond is, moet nog worden verdiept. Daarna kan het startsein worden gegeven voor de definitieve inrichting van de Munnikkenpolder.

In de Munnikkenpolder is inmiddels het Weteringpark aangelegd. Dit park biedt ruimte aan recreatieve gebruikers zoals de waterscouting, de ijsbaan/skeelerbaan en de postduiven- en kanoverenigingen. Samen hebben ze een unieke groene en waterrijke plek, dichtbij de Jachthaven en rivier De Does. In de zomerperiode van 2009 wordt het onderkomen van de Leiderdorpse ijssportvereniging (VIJL) opgeleverd. In hetzelfde pand huist straks tevens de COVS, de Centrale Organisatie van Voetbalscheidsrechters. De Munnikkenpolder is bereikbaar per fiets en sluit in de toekomst aan op provinciale fietsroutes. Vanaf het oostelijke en zuidelijk deel van Leiderdop is het gebied straks goed bereikbaar via de Mauritssingel en de Nieuwe Boomgaardlaan. Een nieuwe fietsbrug over de snelweg met aansluiting op de Simon Smitweg zal het Oude Dorp in de toekomst verbinden met de westelijke kant van de A4.

Molens in de Munnikkenpolder
De Munnikkenpolder biedt in de toekomst plek voor twee molens: de Munnikkenmolen, die onlangs verplaatst is van de Persant Snoepweg naar de Munnikkenpolder, en de Meerburgermolen uit Zoeterwoude. De verplaatsing was noodzakelijk door de werkzaamheden aan de A4. Bovendien had de Munnikkenmolen onvoldoende ruimte om de wieken op voldoende kracht te laten draaien.